{"id":4204,"date":"2019-01-20T21:27:03","date_gmt":"2019-01-20T19:27:03","guid":{"rendered":"http:\/\/pf.gdu.edu.az\/?p=4204"},"modified":"2019-01-24T21:44:32","modified_gmt":"2019-01-24T19:44:32","slug":"20-yanvar-umumxalq-mat%c9%99m-gunudur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/pedf.gdu.edu.az\/?p=4204","title":{"rendered":"20 YANVAR \u2013 \u00dcMUMXALQ MAT\u018fM G\u00dcN\u00dcD\u00dcR"},"content":{"rendered":"<p><strong>20 yanvar\u00a0 \u2013 1990 \u2013 c\u0131 ild\u0259\u00a0<\/strong>SSR\u0130 Prezidenti\u00a0<strong>Mixail<\/strong>\u00a0<strong>Gorba\u00e7ovun<\/strong>\u00a0g\u00f6st\u0259ri\u015fi il\u0259\u00a0<strong>Sovet<\/strong>\u00a0<strong>Ordusu<\/strong>\u00a0hiss\u0259l\u0259ri h\u0259m quru, h\u0259m d\u0259niz yolu il\u0259 Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259rin\u0259 h\u0259ml\u0259 ed\u0259r\u0259k 100-d\u0259n art\u0131q silahs\u0131z insan\u0131 q\u0259tl\u0259 yetirdi.<\/p>\n<p><strong>20 Yanvar \u2013 1990<\/strong>\u00a0Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n tarixin\u0259 Qanl\u0131 Yanvar faci\u0259si kimi daxil olmu\u015f 1990-c\u0131 il 20 Yanvar hadis\u0259l\u0259rind\u0259n iyirmi alt\u0131\u00a0 il ke\u00e7ir. Ke\u00e7mi\u015f sovet d\u00f6vl\u0259tinin h\u0259rb ma\u015f\u0131n\u0131n\u0131n h\u0259min g\u00fcn Az\u0259rbaycan xalq\u0131na qar\u015f\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irdiyi v\u0259h\u015fi terror akt\u0131 insanl\u0131\u011fa qar\u015f\u0131 t\u00f6r\u0259dilmi\u015f \u0259n a\u011f\u0131r cinay\u0259tl\u0259rd\u0259n biri kimi b\u0259\u015f\u0259r tarixind\u0259 qara s\u0259hif\u0259 olaraq qalacaqd\u0131r. Milli azadl\u0131\u011f\u0131, \u00f6lk\u0259sinin \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fc u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259y\u0259 qalxm\u0131\u015f dinc \u0259haliy\u0259 divan tutulmas\u0131, k\u00fctl\u0259vi terror n\u0259tic\u0259sind\u0259 y\u00fczl\u0259rl\u0259 g\u00fcnahs\u0131z insan\u0131n q\u0259tl\u0259 yetirilm\u0259si v\u0259 yaralanmas\u0131 totalitar sovet rejiminin s\u00fcqutu \u0259r\u0259f\u0259sind\u0259 onun cinay\u0259tkar mahiyy\u0259tini b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyaya bir daha n\u00fcmayi\u015f etdirdi.<\/p>\n<p>Bak\u0131ya yeridilmi\u015f qo\u015fun kontingentin\u0259, \u2013 b\u0259zi m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, onun say\u0131 60 min n\u0259f\u0259r\u0259 \u00e7at\u0131rd\u0131, \u2013 \u201cdoy\u00fc\u015f tap\u015f\u0131r\u0131\u011f\u0131n\u0131\u201d yerin\u0259 yetirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00f6hk\u0259m psixoloji haz\u0131rl\u0131q ke\u00e7mi\u015fdil\u0259r .<\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn bunlara baxmayaraq, 1990-c\u0131 il yanvar\u0131n 19-da Mixail Qorba\u00e7ov SSR\u0130 Konstitusiyas\u0131n\u0131n 119-cu, Az\u0259rbaycan SSR Konstitusiyas\u0131n\u0131n 71-ci madd\u0259l\u0259rini kobud \u015f\u0259kild\u0259 pozaraq, yanvar\u0131n 20-d\u0259n Bak\u0131da f\u00f6vq\u0259lad\u0259 v\u0259ziyy\u0259t elan edilm\u0259si haqq\u0131nda f\u0259rman imzalad\u0131. Lakin SSR\u0130 DTK-n\u0131n \u201cAlfa\u201d qrupu yanvar\u0131n 19-da saat 19.27-d\u0259 Az\u0259rbaycan televiziyas\u0131n\u0131n enerji blokunu partlatd\u0131, respublikada televiziya verili\u015fl\u0259ri dayand\u0131r\u0131ld\u0131. Gec\u0259 is\u0259 qo\u015fun f\u00f6vq\u0259lad\u0259 v\u0259ziyy\u0259t elan edilm\u0259sind\u0259n x\u0259b\u0259rsiz olan \u015f\u0259h\u0259r\u0259 daxil oldu v\u0259 \u0259haliy\u0259 divan tutma\u011fa ba\u015flad\u0131. Qorba\u00e7ovun f\u0259rman\u0131 q\u00fcvv\u0259y\u0259 min\u0259n\u0259d\u0259k \u2013 yanvar\u0131n 20-d\u0259 saat 00-d\u0259k art\u0131q 9 n\u0259f\u0259r \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015fd\u00fc. Bak\u0131da f\u00f6vq\u0259lad\u0259 v\u0259ziyy\u0259tin elan olunmas\u0131 haqq\u0131nda m\u0259lumat is\u0259 \u0259haliy\u0259 yaln\u0131z yanvar\u0131n 20-d\u0259 s\u0259h\u0259r saat 7-d\u0259 respublika radiosu il\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131ld\u0131. H\u0259min vaxt \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u0259nl\u0259rin say\u0131 100 n\u0259f\u0259r\u0259 \u00e7atm\u0131\u015fd\u0131. Halbuki, Qorba\u00e7ovun Az\u0259rbaycana ezam etdiyi y\u00fcks\u0259k v\u0259zif\u0259li emissarlar h\u0259yas\u0131zcas\u0131na b\u0259yan edirdil\u0259r ki, Bak\u0131da f\u00f6vq\u0259lad\u0259 v\u0259ziyy\u0259t elan olunmayacaqd\u0131r.<\/p>\n<p>Tanklar v\u0259 BTR-l\u0259r Bak\u0131 k\u00fc\u00e7\u0259l\u0259rind\u0259 qar\u015f\u0131lar\u0131na \u00e7\u0131xan h\u0259r \u015feyi \u0259zir, h\u0259rb\u00e7il\u0259r h\u0259r yan\u0131 amans\u0131z at\u0259\u015f\u0259 tuturdular. \u0130nsanlar n\u0259inki k\u00fc\u00e7\u0259l\u0259rd\u0259, h\u0259tta avtobusda ged\u0259rk\u0259n, \u00f6z m\u0259nzill\u0259rind\u0259 oturduqlar\u0131 yerd\u0259 g\u00fcll\u0259l\u0259r\u0259 tu\u015f g\u0259lirdil\u0259r. Yaral\u0131lar\u0131 aparma\u011fa g\u0259l\u0259n \u201ct\u0259cili yard\u0131m\u201d ma\u015f\u0131nlar\u0131n\u0131 v\u0259 tibb i\u015f\u00e7il\u0259rini d\u0259 at\u0259\u015f\u0259 tuturdular. Bir ne\u00e7\u0259 g\u00fcn \u0259rzind\u0259 137 n\u0259f\u0259r \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc, 700-d\u0259k yaraland\u0131, 800-d\u0259n \u00e7ox adam qanunsuz h\u0259bs edildi.<\/p>\n<p>\u201cF\u00f6vq\u0259lad\u0259 v\u0259ziyy\u0259t elan edilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f t\u0259dbirl\u0259r n\u0259tic\u0259sind\u0259 guya qad\u0131nlar v\u0259 u\u015faqlar\u0131n t\u0259l\u0259f olmas\u0131 bar\u0259d\u0259 b\u0259yanatlar a\u015fkar fitn\u0259kar xarakter da\u015f\u0131y\u0131r. Bir daha t\u0259krar etm\u0259k laz\u0131md\u0131r ki, bu, q\u0259r\u0259zli yaland\u0131r! Ondan m\u0259qs\u0259d \u0259halini sovet ordusuna v\u0259 h\u00fcquq m\u00fchafiz\u0259 orqanlar\u0131na qar\u015f\u0131 qald\u0131rmaqd\u0131r\u201d\u2026<\/p>\n<p>1990-c\u0131 ilin yanvar q\u0131r\u011f\u0131n\u0131 n\u0259 q\u0259d\u0259r faci\u0259li olsa da, Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n irad\u0259sini, milli azadl\u0131q u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259 \u0259zmini q\u0131ra bilm\u0259di. H\u0259min m\u00fcdhi\u015f gec\u0259d\u0259 h\u0259lak olan v\u0259t\u0259n o\u011fullar\u0131 Az\u0259rbaycan\u0131n tarixin\u0259 parlaq s\u0259hif\u0259 yazd\u0131lar, xalq\u0131n milli azadl\u0131\u011f\u0131, m\u00fcst\u0259qilliyi \u00fc\u00e7\u00fcn yol a\u00e7d\u0131lar\u2026<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259t m\u00fcst\u0259qilliyini \u0259ld\u0259 etdikd\u0259n sonrak\u0131 ilk ill\u0259rd\u0259 ba\u015flar\u0131 hakimiyy\u0259t u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259y\u0259 qar\u0131\u015fm\u0131\u015f respublika r\u0259hb\u0259rl\u0259ri 20 Yanvar q\u0131r\u011f\u0131n\u0131na siyasi-h\u00fcquqi qiym\u0259t verilm\u0259si v\u0259 cinay\u0259tkarlar\u0131n m\u00fc\u0259yy\u0259n edilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 m\u0259qs\u0259dy\u00f6nl\u00fc i\u015f aparmad\u0131lar. Yaln\u0131z 1994-c\u00fc ild\u0259 Qanl\u0131 Yanvar hadis\u0259l\u0259rin\u0259 tam siyasi-h\u00fcquqi qiym\u0259t verildi, faci\u0259nin g\u00fcnahkarlar\u0131n\u0131n adlar\u0131 a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 b\u0259yan edildi\u2026<\/p>\n<p>Bak\u0131n\u0131n \u0259n y\u00fcks\u0259k n\u00f6qt\u0259l\u0259rind\u0259n birind\u0259 h\u0259r bir az\u0259rbaycanl\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcq\u0259dd\u0259s and yerin\u0259 \u00e7evrilmi\u015f bir yer var. Bu, 20 Yanvar qurbanlar\u0131n\u0131n v\u0259 Erm\u0259nistan\u0131n h\u0259rbi t\u0259cav\u00fcz\u00fcn\u0259 qar\u015f\u0131 d\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259rd\u0259 h\u0259lak olanlar\u0131n d\u0259fn edildiyi \u015e\u0259hidl\u0259r xiyaban\u0131d\u0131r. H\u0259r il yanvar\u0131n 20-d\u0259 minl\u0259rl\u0259 insan V\u0259t\u0259nin azadl\u0131\u011f\u0131 v\u0259 suverenliyi u\u011frunda canlar\u0131ndan ke\u00e7mi\u015f Az\u0259rbaycan o\u011ful v\u0259 q\u0131zlar\u0131n\u0131n \u0259ziz xatir\u0259sini ehtiramla yad etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn buran\u0131 ziyar\u0259t edir. N\u0259sill\u0259r d\u0259yi\u015f\u0259c\u0259k, lakin V\u0259t\u0259n o\u011fullar\u0131n\u0131n xatir\u0259si \u00fcr\u0259kl\u0259rd\u0259 \u0259b\u0259di ya\u015fayacaqd\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>ALLAH \u00a0\u00a0B\u00dcT\u00dcN \u00a0\u015e<\/strong><strong>\u018fH\u0130DL\u018fR\u0130M\u0130Z\u018f \u00a0\u00a0R\u018fHM\u018fT \u00a0\u00a0EYL\u018fS\u0130N!<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>20 yanvar\u00a0 \u2013 1990 \u2013 c\u0131 ild\u0259\u00a0SSR\u0130 Prezidenti\u00a0Mixail\u00a0Gorba\u00e7ovun\u00a0g\u00f6st\u0259ri\u015fi il\u0259\u00a0Sovet\u00a0Ordusu\u00a0hiss\u0259l\u0259ri h\u0259m quru, h\u0259m d\u0259niz yolu il\u0259 Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259rin\u0259 h\u0259ml\u0259 ed\u0259r\u0259k 100-d\u0259n art\u0131q silahs\u0131z insan\u0131 q\u0259tl\u0259 yetirdi. 20 Yanvar \u2013 1990\u00a0Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n tarixin\u0259 Qanl\u0131 Yanvar faci\u0259si kimi daxil olmu\u015f 1990-c\u0131 il 20 Yanvar hadis\u0259l\u0259rind\u0259n iyirmi alt\u0131\u00a0 il ke\u00e7ir. Ke\u00e7mi\u015f sovet d\u00f6vl\u0259tinin h\u0259rb ma\u015f\u0131n\u0131n\u0131n h\u0259min g\u00fcn Az\u0259rbaycan xalq\u0131na<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/pedf.gdu.edu.az\/?p=4204\" class=\"more-link themebutton\">Daha \u0259trafl\u0131 <\/a><\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":4205,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-4204","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-sas"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pedf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4204","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/pedf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/pedf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pedf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pedf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4204"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/pedf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4204\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4206,"href":"https:\/\/pedf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4204\/revisions\/4206"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pedf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/4205"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pedf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4204"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/pedf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4204"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/pedf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4204"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}